Politiek verdeeld over komst AZC en huisvesting statushouders

24 april 2025, 13:00 Algemeen

Lansingerland – Lansingerland staat voor een complexe opgave: het huisvesten van statushouders én het al dan niet realiseren van een nieuw asielzoekerscentrum (AZC). De spreidingswet verplicht gemeenten tot opvang, maar de landelijke politiek is in beweging. Binnen de gemeenteraad lopen de standpunten ver uiteen. Sommige partijen wijzen op wettelijke én morele plichten, anderen maken zich zorgen over draagvlak, woonruimte en de manier waarop het proces wordt vormgegeven. Een overzicht van alle partijstandpunten.

Door Amel Bali

CDA: voldoen aan de wet, maar kies voor spreiding

Het CDA onderstreept dat de huisvesting van statushouders niet alleen een wettelijke verplichting is, maar ook een redelijke.
Woordvoerder Dave Bergwerff: “Iedereen die hier mag blijven, moet kunnen integreren. Dat begint bij goede huisvesting.”
Wel is zijn partij kritisch over de concentratie van statushouders op één locatie, zoals aan de Oudelandselaan.
“Een complex waar tachtig statushouders bij elkaar wonen, draagt niet bij aan integratie.” Ook over vervangende asielopvang in plaats van Tobias II heeft het CDA een uitgesproken mening. “Zeker als de spreidingswet van kracht blijft, zullen wij moeten bijdragen. Maar dan wél op een plek met draagvlak en voorzieningen, zoals Bleizo,” aldus Bergwerff. “We moeten recht doen aan mensen in nood én aan onze eigen inwoners.”

Leefbaar 3B: geen AZC en geen appartementencomplex voor statushouders

Leefbaar 3B is tegen de plannen voor een appartementencomplex dat 100% voor statushouders is bedoeld bij de kruising Oudelandselaan en Noordeindseweg. Fractievoorzitter Terry Duivesteijn vindt dat de gemeente zich moet richten op onze eigen inwoners en jongeren die al jaren wachten op een woning.
“Eigen inwoners moeten bovenaan de wachtlijst komen. Als we snel tempo maken met betaalbare woningen, dan werken we vanzelf alle tekorten op, óók voor statushouders.”
De partij is ook tegen een nieuw AZC.
“Wij waren tegen het huidige AZC, maar dat staat er nu nog tot 2027. Laten we eerst wachten op duidelijkheid over de spreidingswet. Als minister Faber ons toch dwingt, dan alleen kleinschalig en met draagvlak in de buurt. Daar is nu, vooral bij de Jacob Marislaan, zeker geen sprake van.”

VVD: geen AZC, wel inzet op flexwoningen 

“De VVD is duidelijk: wij willen geen AZC in Lansingerland,” stelt Marloes Draak.
“We verwachten dat de Spreidingswet wordt ingetrokken, waardoor er vanaf 2026 geen wettelijke verplichting meer is om asielzoekers op te vangen. Daarnaast neemt Lansingerland in regionaal verband al veel op zich: denk aan de aanleg van de A16, de woningbouwopgave, Rotterdam The Hague Airport en straks ook nog windmolens. We vinden dat we onze bijdrage al meer dan leveren.”
De VVD maakt onderscheid tussen asielzoekers en statushouders.
“Statushouders hebben een verblijfsvergunning en moeten integreren. Dat doe je niet in een AZC, maar juist midden in de samenleving.
Daarom is de VVD voor het huisvesten van statushouders, want dat is wél een wettelijke taak van gemeenten.”
Volgens de VVD is het belangrijk om daarbij reguliere sociale huurwoningen te ontzien.
“Wij pleiten voor de bouw van flexwoningen of prefabwoningen, zodat lokale woningzoekenden niet verder in de knel komen.” Of de voorgestelde locatie in Berkel en Rodenrijs geschikt is, is voor de VVD nog niet duidelijk.
“Er moet nog veel worden uitgezocht: is het sociaal en verkeerskundig veilig? Kunnen bestaande voorzieningen het aan? En vooral: is er draagvlak in de buurt?”
Draak benadrukt dat deze aspecten voor de VVD zwaar meewegen in de beoordeling.
“De locaties die het college op het oog heeft voor een AZC wijzen wij sowieso af. Wat ons betreft komt er geen AZC in Lansingerland.”

VOOR Lansingerland: onzorgvuldigheid en onevenwichtige keuzes 

VOOR Lansingerland betwijfelt of de gemeente de juiste keuzes maakt. Petrine van Olst vindt dat er onvoldoende balans is tussen het helpen van statushouders en het recht doen aan de eigen bevolking. “We zitten op een glijdende schaal van tijdelijk naar permanent, van uitzondering naar norm,” stelt zij. Van Olst vraagt zich af waarom voor grote, eenzijdige projecten is gekozen. “Waarom geen gemengde woonvormen waarin ook jongeren en ouderen kunnen wonen?” Daarnaast is VOOR kritisch op het proces. “De onderbouwing voor locatiekeuze ontbreekt. Hoe is bijvoorbeeld bepaald dat de Jacob Marislaan de meest kansrijke locatie is? Wat mij betreft is dit de meest kansloze locatie. VOOR Lansingerland wil meer openheid.” 

GroenLinks: morele én wettelijke plicht, regie houden 

GroenLinks pleit nadrukkelijk voor solidariteit en structurele opvang. Fractievoorzitter Marko Ruijtenberg wijst op de situatie in Ter Apel: “Zolang daar mensen buiten slapen, moeten andere gemeenten hun verantwoordelijkheid nemen. Ook Lansingerland.” De partij ziet opvang als een gezamenlijke opgave en waarschuwt voor de gevolgen van niets doen. “Als we geen initiatief nemen, wijst het Rijk een locatie aan. Dan is er geen enkele invloed meer op het proces,” aldus Ruijtenberg. Wel erkent GroenLinks dat de communicatie beter had gekund. “Inwoners moeten eerder en beter worden geïnformeerd.” 

PvdA: verantwoordelijkheid nemen en duidelijk communiceren 

De PvdA is uitgesproken voorstander van de opvang van statushouders en een tweede opvanglocatie. “Deze mensen zijn al in Nederland. Door ze snel op te vangen en te integreren, verklein én verspreid je de druk op de samenleving,” zegt fractievoorzitter Hamid Azzouzi. De partij benadrukt dat er sprake is van een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Volgens Azzouzi moeten zowel de voorzieningen als de communicatie op orde zijn. “Inwoners verdienen uitleg: waarom deze locatie, wat betekent dit voor de wijk? Tegelijk moeten we snel bouwen, zodat ook andere doelgroepen - spoedzoekers, jongeren - eerder aan de beurt komen.” De partij wijst erop dat woningen voor statushouders juist zorgen voor verlichting op de woningmarkt. “Nu concurreren zij met onze spoedzoekers en schrijnende gevallen. Door aparte woningen te realiseren, haal je die druk weg,” aldus Azzouzi. Tot slot uit hij kritiek op het woningbouwbeleid van het huidige college en de coalitiepartijen: “Als er de afgelopen jaren sneller was gebouwd, hadden we nu geen probleem gehad met het huisvesten van statushouders.”

D66: humaan, structureel en met transparantie 

D66 stelt dat het geen keuze, maar een plicht is om mensen in nood op te vangen. Ineke den Heijer: “Dat zijn geen getallen, dat zijn mensen. Wij geloven in een humane aanpak waarin we solidair zijn met vluchtelingen én tegelijk zorgen voor een goede inbedding in onze gemeente.”
De partij wijst op het belang van goede integratie vanaf dag één. Dit betekent dat locaties het liefst dichtbij woonvoorzieningen liggen en dat ingezet wordt op begeleiding naar werk en onderwijs. D66 ziet het liefst een mix tussen nieuwkomers en bewoners van Lansingerland. D66 benadrukt dat het proces transparant moet zijn. “Leg helder uit welke stappen zijn gezet, en geef omwonenden een rol in de uiteindelijke inrichting en aanleg van de verschillende locaties.”

ChristenUnie: rechtvaardige verdeling en ondersteuning bij integratie 

De ChristenUnie kijkt met vertrouwen terug op de opvang in Lansingerland. “We hebben al een AZC dat goed functioneert,” zegt woordvoerder Paul Lieverse.
“Als je het goed organiseert en de regie houdt, is het prima inpasbaar.” De opvang van statushouders noemt hij complexer vanwege de woningnood. “Het voelt soms als concurrentie tussen woningzoekenden. Daarom willen we als gemeente zelf kleine, bescheiden woningen realiseren voor bijvoorbeeld alleenstaande statushouders. Daarmee houden we grip en voorkomen we dat de provincie ingrijpt.”
Over het aanwijzen van kansrijke locaties is de ChristenUnie tevreden. “Het proces is zorgvuldig aangepakt. Tegelijk blijft zijn partij kritisch: “We toetsen nu zorgvuldig of de locaties écht voldoen aan de eerder gestelde criteria. Maar dat bijvoorbeeld de Merenweg genoemd wordt, sluit aan bij wat we eerder als geschikte locatie noemden.”

WIJ Lansingerland: menselijke aanpak en zorgvuldigheid

WIJ Lansingerland pleit voor een humane en realistische benadering van de opvang. Abdelkarim Afalah benadrukt dat er al opvang plaatsvindt in Lansingerland, met 300 asielzoekers in de opvang aan de Tobias Asserlaan, waarvan ongeveer 100 statushouders. “Het is geen nieuw AZC, het bestaat al,” zegt Afalah.
De partij wil dat het debat zorgvuldig binnen de gemeenteraad wordt gevoerd, in plaats van op sociale media.
WIJ Lansingerland hoopt dat de opvang op de Tobias Asserlaan kan blijven. Als dat niet mogelijk is, wil de partij samen met anderen zoeken naar een geschikte locatie. “We zien de Jacob Marislaan niet als geschikte locatie voor een AZC,” aldus Afalah.
Wat betreft de opvang van statushouders verzet de partij zich tegen gescheiden woonvoorzieningen. “Wij willen gemengde woonwijken, waar ruimte is voor iedereen: jongeren, ouderen, gezinnen én statushouders.”
Afalah waarschuwt voor onjuiste informatie op sociale media en benadrukt het belang van feiten.
“We blijven de dialoog met inwoners zoeken, maar de menselijke maat staat voorop.”
Tot slot vindt de partij dat het proces rondom de vier voorgestelde locaties zorgvuldig verloopt, en roept op om samen te onderzoeken wat haalbaar is.
“Het is geen voldongen feit.”