Maalderij van Treurniet maakt plaats voor woningen
AlgemeenBerkel en Rodenrijs – De maalderij van de firma A. Treurniet staat nog steeds als een kolos in het centrum van Berkel en Rodenrijs; voor veel inwoners een herkenningspunt. Nog even en dan is de maalderij vervangen door nieuwbouw. De betovergrootvader van de huidige eigenaar Steven Treurniet, Arie, was de oprichter van het bedrijf. Nog steeds draagt het bedrijf zijn naam. Vier jaar geleden droeg Nico Treurniet het bedrijf van zijn overgrootvader over aan de vijfde generatie, zijn zoon Steven Treurniet.
Het bedrijf bestond op 30 november 2024 157 jaar en heeft ter gelegenheid van de viering van het 125-jarig jubileum in 1992 als enige onderneming in Berkel en Rodenrijs bij Koninklijke Beschikking het predicaat Hofleverancier gekregen. De tand des tijd heeft het pand er in de loop der jaren niet fraaier op gemaakt. Op de huidige plaats zullen appartementen verrijzen. Alle papieren, met gemeente, bouwer en architect zijn rond. Met andere woorden, Berkel en Rodenrijs is eerdaags een fraai bouwwerk rijker met luxe appartementen. Echter, eerst zal de sloopkogel zijn werk moeten doen. Treurniet Mengvoeders is een middelgrote mengvoederfabriek, gevestigd in Berkel en Rodenrijs. Gedurende vele jaren werden er tal van soorten diervoeders geproduceerd. In de uiterst moderne, computergestuurde fabriek ging het om voeders voor paarden, rundvee en hobbydieren. Voor een aantal diersoorten en/of voor dieren die een bijzondere prestatie moeten verrichten, produceerden zij zeer specialistisch samengestelde voeders.
Sloop
“Het afbreken van de silo’s en loodsen en straks de maalderij laat me niet koud”, zegt Nico Treurniet. “Ik ken het pand als mijn broekzak en weet precies hoe het opgebouwd is. Ik geef de sloper en de aannemer van de appartementen en de benodigde technische informatie en heb ze zelfs geholpen aan een oude blauwe tekening van de architect uit Gouda van 14 april 1931 met het palenplan onder de maalderij aan de Rodenrijseweg.” Oprichter Arie Treurniet zag zijn bedrijf voortkomen uit de Stoom-, grut, pel-, en korennmolen De Nijverheid, die hij kocht in Overschie. Vanaf de oprichting van het bedrijf in 1867 werd er eerst een stoommachientje gebruikt, later in 1871 werd voor een windmolen gekozen, om het graan hier uit de buurt, veelal boekweit, te vermalen tot veevoeder. Een molen die stond waar nu ongeveer de Terpstraat ligt in het centrum van het dorp. Omdat de omzet bleef stijgen, werd in 1903 het graanpakhuis aan de Rodenrijseweg gebouwd.
Vernieuwd
Tot 1900 bestond de omzet hoofdzakelijk uit artikelen voor menselijke consumptie en werd met paard en wagen afgeleverd in Berkel en de omliggende dorpen Pijnacker, Bergschenhoek, Bleiswijk en Hillegersberg. Na de oorlog van 1914-1918 werd de oude omzet weer spoedig bereikt. Nico Treurniet weet het van horen zeggen. Hij vertelt: “In de nacht van 26 op 27 februari 1931 ging het goed fout toen in de machinekamer brand ontstond, waarna de hele maalderij in de as werd gelegd. Een groter pand werd neergezet na de aankoop van een stuk grond naast de afgebrande maalderij. In het vernieuwde pand werd alles elektrische aangedreven en men ging zich nog meer toeleggen op de productie van meel voor bakkers, omdat men in die jaren steeds meer brood ging eten. Later werd de bloembalen ook bij de Meneba in Rotterdam gehaald. De balen van vijftig kilogram werden bij de bakkers bovenop zolders gebracht. Daarna werd de bloem los met een tankwagen in de silo bij de bakker geblazen. Een omzet van tarwemeel van tweehonderd balen van vijftig kilo per week. We leverden in die tijd veel grondstoffen aan de bakkers. Van lieverlee veranderde dat weer in levering van mengvoeders voor met name rundvee en paarden.”
Familiebedrijf
Nadat eerst Niek Treurniet de scepter zwaaide over het bedrijf, in de jaren twintig - dertig stapte ook neefje Gerard Treurniet (de vader van Nico) in 1934 op 15-jarige leeftijd het bedrijf binnen. Zijn oudere broer Arie Treurniet werkte daar reeds. De beide broers namen in 1942 het bedrijf over van oom Niek Treurniet. Doordat de veehouderij steeds meer uitbreiding kreeg, groeide ook de klantenkring. Zeker toen ook bij een twintigtal bakkers uit deze regio tarwe en roggemeel konden worden afgezet. Grutterswaren werden in de loop der jaren een bijproduct van het bedrijf en men ging zich nog meer toeleggen op leveren van meel voor vee en vooral de bij ouderen nog bekende lijnkoeken als krachtvoer voor de koeien in de winter.
1940-1945
De oorlog bracht ook problemen mee voor het bedrijf toen de nieuwste vrachtwagen van het bedrijf werd gevorderd evenals vijf van de elf paarden waarmee de producten dagelijks naar de afnemers werden vervoerd. De gevechten en bombardementen van mei 1940 brachten geen schade toe aan de medewerkers en gebouwen van het bedrijf. Na de oorlog had het bedrijf geen auto’s meer en nog slechts drie magere paarden. Het bedrijf werd in die oorlogsjaren ook aangewezen als voedseldistributiecentrum voor deze regio met voor onder meer de inwoners van Berkel en Rodenrijs (5600 inwoners), Bergschenhoek (3400) en Bleiswijk (2700) een centraal magazijn voor bloem en meel voor de bakkerij. Bloem kwam uit Leiden van meelfabriek De Sleutels en het vervoer kwam in handen van schipper Seldenthuis die de balen bloem per schip vanuit Leiden naar Berkel vervoerde. Bekend bij de Berkelse jeugd was ook de weegbrug op het dorp waar gestoomde aardappelen werden gewogen die geschikt waren als veevoeder. Een aardappeltje pikken op weg naar school was een sport op zichzelf dit onder het motto ‘het vee gaat er niet dood van dus wij ook niet’.
Nico Treurniet weet nog een leuke anekdote uit die tijd: “Bij tante Anna in de molen ging de schooljeugd aan het eind van de dag aeen suikerbrok halen. Tante Anna was de dochter van de oprichter Arie en een zus van Niek Treurniet (tweede generatie). In de pulpcampagne maakten we als schooljeugd in de molen en later in de pulpschuur holen en gangen van de grote balen van 50 kg. Later is in 1965 op de locatie van de pulpschuur het bulkstation gebouwd.”
Hofleverancier
Inmiddels was de zaak overgedragen aan de zoon van Gerard Treurniet, Nico Treurniet. Vanaf 1961 heeft Gerard Treurniet recht tegenover de maalderij gewoond, aan de Laan van Romen en kreeg het bedrijf zijn beloning voor het honderdjarig bestaan en de kwaliteit die het leverde. Het predicaat Hofleverancier staat voor kwaliteit, soliditeit en continuïteit van de onderneming. De toekenning van het predicaat blijft voorbehouden aan de regerend vorst of vorstin. Om voor toekenning van het predicaat in aanmerking te komen dient de onderneming minimaal honderd jaar te bestaan, bij voorkeur onder dezelfde naam. In haar bedrijfstak dient de onderneming tenminste in de regio rond de plaats van vestiging een eerste of duidelijk vooraanstaande plaats in te nemen. Voor het publiek is het zichtbare bewijs het wapenschild dat de betreffende onderneming mag voeren.
Speelplaats
Veel Berkelaren weten zich nog goed te herinneren hoe de fabriek in werking werd gehouden met riemen en tussenassen van verschillende diameters. Omdat men in die tijd niet zo moeilijk deed en je nogal eens veevoer zelf ging halen voor je konijnen of kippen zag je in de fabriek een levendig schouwspel als alles in werking was. En het was soms zelfs een mooie speelplek voor de jeugd van Berkel. Vooral ook omdat het binnen in de fabriek een doolhof was van trappen en hokjes waar in de loop der jaren tot nog toe weinig aan is veranderd. De productie is per 31 maart 2014 overgezet naar een collega in Bergambacht; immers er moest ruimte gemaakt voor huizenbouw. Alle melkveehouders in Berkel en omgeving verdwenen vanwege uitbreiding van de Randstad. Er moesten huizen gebouwd worden met de nodige industrieterreinen. Vanwege bestemmingswijziging en bouwvergunning procedures moest de familie Treurniet meer dan veertien jaar geduld hebben voordat iedereen rondom de locatie dezelfde kant zou uitkijken. Treurniet Mengvoeders heeft nu zijn domein aan de Berkelse Poort, waar dierenliefhebbers nog steeds kwaliteit kunnen kopen.
Nico Treurniet: “Het afbreken van de maalderij laat me niet koud
