maandag 13 juli 2020 | week 29
Home » Politiek » Lansingerland Samen Duurzaam wil meer groen
Sandy Rijs - van Antwerpen.

Lansingerland Samen Duurzaam wil meer groen

Lansingerland Samen Duurzaam wil meer groen

Lansingerland – Sandy Rijs uitte twee weken geleden in de maandelijkse column van het duurzaamheidsplatform haar wens om meer plukbermen aan te leggen en vroeg aandacht voor het aanplanten van bomen. Dat was aanleiding genoeg bij te praten met Sandy, in gezelschap van Michaël Wilde, de initiatiefnemer van dat platform.

Freek J. Zijlstra

Het duurzaamheidsplatform Lansingerland Samen Duurzaam zet zich onder andere in voor schone energie, verantwoord omgaan met groen en natuur, schone lucht en schoon water, het verminderen van afval in een circulaire samenleving en het nemen van klimaat adaptieve maatregelen. Het platform krijgt elke maand in de Goed Wonen bijlage ruimte voor een actuele column over één van hun speerpunten.

Plukberm of -tuin

Sandy Rijs-van Antwerpen kwam in februari 2019 met het idee om braakliggende en verlaten stukjes grond te herplanten met eetbare planten, meerjarige fruitbomen en struiken die vrucht dragen. Ze kreeg van het Lansingerlands Initiatief in juni 2019 een aanmoedigingscheque van € 4.355 en vond cofinanciering voor de andere helft van het benodigde startkapitaal. Op 2 november werd de pluktuin aan de Hoeksekade feestelijk geopend.

De bedoeling was een plukberm. Is het uit de hand gelopen?

Sandy: “Het perceel is ongeveer 1.000 vierkante meter, dat we in bruikleen hebben. Er staan inmiddels 90 bomen en 100 struiken. Er is ruimte om groot te groeien en eventueel meer aan te planten. De bedoeling is er veel biodiversiteit in aan te brengen. Ik zie nu al wat vlinders en daar word ik heel erg blij van! We maken er een fruittuin van, zodat het voor allerlei mensen aantrekkelijk is. Als er veel gras ligt, komen er niet veel verschillende insecten op het perceel af, en die willen we wel hebben. Bij het bijenhotel zijn al twee verschillende soorten nestelende wilde bijen gesignaleerd.”

Wat hebben jullie aangeplant?

“Fruitbomen zoals appels, peren, kersen, pruimen, en moerbei. En struiken met appelbessen, frambozen en bramen. Als er snoeiafval van de bomen komt, wordt dat weer gebruikt om natuurlijke wallen te maken, waartegen bijvoorbeeld braamstruiken kunnen groeien. We halen geen hout of snoeiafval hier naartoe. Het moet van het perceel zelf af komen. Maar als mensen met oude stukjes hout komen, waar ze gaatjes in boren, kunnen we daar wel een insectenhotel van maken, zodat bijen zich kunnen nestelen.”
Michaël vult aan: ”Het idee achter een pluktuin is natuurlijk dat het een circulair systeem is. Alles is er op gericht de bodem op een natuurlijke manier vitaal en gezond te houden. Daar hoort biodiversiteit bij.”

Wat doe je aan onderhoud?

Sandy: “In 2019 is vooral aangeplant en vanaf nu wordt gewacht op de eerste oogsten. We houden de paadjes van houtsnippers bij. Rotta gaat wellicht vanaf volgend jaar wat maaien. Dat groenafval blijft op het perceel. Er bleef hier en daar wat water staan en op die plaatsen hebben we daarom katjeswilgen geplant. Als er lange perioden van droogte aanbreken, kunnen er bomen wegvallen. In principe geven we geen water. We willen de natuur zoveel mogelijk haar gang laten gaan. Bij de aanplant van de fruitbomen hebben we daarom voor veel verschillende, oude en robuuste rassen gekozen. Daardoor is de variëteit in appels en peren ook heel erg groot op dit perceel.”

Wat is jullie drijfveer?

Michaël: “We vinden robuustheid van de aanplant om te kunnen overleven belangrijker dan de vruchtopbrengst. Verscheidenheid draagt bij aan een stukje biodiversiteit. Maar, we willen uitbreiden. Er zijn meer huizen nodig, met daar omheen graag meer natuur, want dat geeft kwaliteit van leven. Welke mogelijkheden zijn er dan in Lansingerland? We overwegen zelfs een voedselbos. Dat zou goed passen aan de rand van Wilderszijde, in Park de Polder. Ons korte termijn doel is echter om meer stukken braakliggende grond terug te geven aan de natuur, met name omdat er de laatste tijd zo ontzettend veel in onze leefomgeving is gekapt. Dat doet pijn en acuut herstel is broodnodig.”

Hoe wil je inwoners betrekken?

Sandy: “De kaalslag voor de A16 Rotterdam wordt te zijner tijd gecompenseerd, maar dat duurt lang voordat het volgroeid is en een beetje volume heeft. En wat het bouwen van huizen betreft, de groenvoorziening in de plannen voor Wilderszijde zouden veel meer het karakter van gezamenlijke voedseltuinen kunnen krijgen. Een soort plukberm voor de deur! Daarmee wordt de sociale cohesie van een woonbuurt versterkt. Verder, als er behoefte aan Tiny Houses is, wil je die het liefst neerzetten in een natuurrijke omgeving. Die vorm van leven gaat goed samen met het terugbrengen van de natuur.”

Moet je dan niet bij de jeugd beginnen?

Sandy: “Het zou goed zijn scholen te betrekken bij ons project en bijvoorbeeld insectenhotels of vogelkastjes te laten maken bij handenarbeid. In Rotterdam gaan scholen nog wekelijks naar de schooltuin, zodat kinderen leren waar ons eten vandaan komt. Ik denk dat de bevolking van Lansingerland zo langzamerhand stads geworden is en dat vanuit de scholen georganiseerd bezig zijn in de natuur een goed plan is.”

Michaël Wilde.

Bomen planten

Toenmalig gemeenteraadslid André Nieuwlaat kreeg op 23 februari 2017 steun voor een motie waarin verzocht werd de Intentieverklaring Bomenverdrag te ondertekenen. Daarin wordt de gemeente opgeroepen elke basisschoolleerling eens een boom te laten planten.
Wethouder Simon Fortuyn benaderde het pragmatisch. Hij berekende dat jaarlijks gemiddeld 700 kinderen uit groep 8 een boom zouden kunnen planten. Daar is al gauw 5.000 vierkante meter grond voor nodig en aanplanting zou zo’n € 15.000 per jaar gaan kosten. Fortuyn zag realisatie van die plannen liever bij de inpassing van de A16 gerealiseerd worden. De motie is niet uitgevoerd.

Nu komen jullie met een soortgelijk idee?

Michaël: “We hadden inderdaad het idee om voor iedere inwoner van Lansingerland een boom te planten. Dat is (financieel) niet haalbaar. Maar er zijn vast wél overal stukjes grond die onbenut worden gelaten en waarmee we aan de slag kunnen om er net zoals deze pluktuin iets moois met fruitbomen van te maken.”
Sandy: “Boomplanten door basisschoolleerlingen zou een aanvulling op het planten van een geboorte- of herdenkingsboom zijn. Daarmee maak je bij kinderen het besef wakker dat bomen belangrijk zijn voor ons leefklimaat. We hebben decennia lang alleen maar bomen gekapt en de gevolgen daarvan worden nu merkbaar: klimaatverandering met droge perioden in de afgelopen jaren zijn ongekend. Hele bossen planten past niet meer goed, maar waarom niet op kleine schaal beginnen? Die meerwaarde zoeken we in onze pluktuin. Laten we voor onszelf de vraag stellen ‘Wat kan ík doen om de natuur terug te brengen?’ ”

Vanwaar die passie voor de natuur?

Sandy: “Mijn vader heeft mij bijvoorbeeld een kiwi-bes gegeven, een vrucht die maar weinigen kennen. Met dezelfde passie plant ik bijzondere boomzaadjes om ze later ergens te kunnen uitplaatsen. Bovendien heb ik een cursus ‘enten’ gedaan, dus het vermeerderen van bomen kunnen we in de toekomst ook zelf. De bomen in deze pluktuin kunnen de moeders worden voor bomen op andere plekken in Lansingerland.”
Michaël vult aan: “Staatsbosbeheer is een initiatief begonnen om jonge boompjes uit een bos dat uitgedund wordt, te redden en die te herplanten. Daarmee willen wij ook het bomenbestand uitbreiden. Het planten van bomen is geen financieel obstakel meer. Het gaat om de wil onze eigen leefruimte te vergroenen. Ik hoop daarom dat deze coronacrisis met schonere lucht toch een wake-upcall geeft dat het anders moet. Er komt echt een klimaatverandering op ons af en daarom moeten we nu al beginnen onze manier van leven anders te gaan inrichten.”

Grond gevraagd

Dus, jullie vragen particulieren om stukjes grond in bruikleen te geven, waarmee jullie project in Lansingerland vergroot kan worden?

Sandy: “Misschien vindt een tuinder die een strook gras voor de deur heeft het wel leuk om een plukberm of -tuin te hebben. Dan gaan we daar graag mee aan de slag. Natuurlijk het liefst in een gebied waar de mensen komen. Maar het kan ook langs de snelweg of zelfs midden in een kantorenpark. Lekker tussen de middag je boterham eten in een natuurlijke omgeving wat ook goed is voor de sociale binding! Wat is er mooier dan dat!?”
Info bij Sandy via sandyrijs@gmail.com.