woensdag 21 augustus 2019 | week 34
Home » Algemeen » Paul Lieverse over het leren omgaan met pijn

Paul Lieverse over het leren omgaan met pijn

Paul Lieverse over het leren omgaan met pijn

Lansingerland – In het tv-programma van Andries Knevel op 10 februari jongstleden werd een gesprek met Bleiswijker Paul Lieverse, gemeenteraadslid voor de ChristenUnie, uitgezonden. Pijn en lijden zijn een terugkerend thema in het leven van Paul Lieverse. Hij was jarenlang anesthesioloog, ‘pijnarts’ zoals hij zelf zegt, en werkte vooral met kankerpatiënten om hun lijden te verlichten. Wie is Paul, wat drijft hem en welke boodschap wilde hij in het tv-gesprek uitdragen? We spraken met hem.

Freek J. Zijlstra

Paul Lieverse (65) studeerde geneeskunde in Utrecht en rondde zijn opleiding tot anesthesioloog af in Nijmegen. Na een aantal jaren in het buitenland werkte hij van 1989 tot 2018 in de Dr. Daniel den Hoed Kliniek, het moment van de verhuizing naar het nieuwe Erasmus MC. Hij gaf anesthesie tijdens operatieve ingrepen, richtte zich op kanker-gerelateerde luchtwegproblematiek, behandelde patiënten poliklinisch voor pijn bij kanker en gaf palliatieve zorg. Lieverse gaf ook onderwijs binnen zijn vakgebied en verzorgt nog steeds nascholingen over pijnbehandeling, palliatieve zorgverlening, medische ethiek en pastorale hulpverlening. Nu is hij beschikbaar als medisch coach voor patiënten die extra ondersteuning nodig hebben.
Paul Lieverse is ook bestuurlijk actief als voorzitter van Christian Medical Fellowship Nederland, een vereniging van artsen en geneeskundestudenten die vanuit hun christelijke overtuiging hun medisch denken en handelen vorm willen geven. Bovendien is hij voorzitter van Deltacursus, een stichting die christenen in hun persoonlijk geloofsleven wil toerusten in hun functioneren in een kerkelijke gemeente en de maatschappij.
Sinds 2018 is Lieverse ook bestuurlijk actief in Lansingerland. Hij werd gekozen als gemeenteraadslid voor de ChristenUnie, werd voorzitter van de Raad van Toezicht van het Herstelhotel van Medisch Hart Bleiswijk en is secretaris van de Raad van Participanten van Laurens en van WoonCompas (woonzorgcentra voor ouderen).

Behandelplan

Paul Lieverse heeft zelf enige tijd getobd met hevige aangezichtspijn. Daaraan heeft hij zich succesvol laten opereren. “Ik weet dus wat pijn met je kan doen. Het is de taak van de pijnbehandelaar de patiënt te leren er mee om te gaan. Er is nu een behandelplan voor chronisch zieke patiënten ‘De pijn de baas’, waarbij de insteek is het ingesleten gedrag te veranderen en te proberen weer ‘een fatsoenlijk leven’ te leiden.
Eigenlijk is iedereen wel bang voor pijn. Over het algemeen kan pijn met de huidige medicatie en andere behandelmethoden goed behandeld worden. Veel terminale patiënten ervaren de dodelijke vermoeidheid echter als erger dan de aanwezige pijn. Daarmee wordt al aangegeven dat pijn slechts één van de aspecten is van palliatieve zorg en dat de behandelaar zich op het totaalbeeld van de patiënt moet richten. Dat houdt in dat je het gesprek met elkaar aangaat – daar tijd voor nemen is prioriteit – en zo bouwde ik in veel gevallen een band met de patiënt op. Startvraag van mijn kant was meestal ‘Wat verwacht u van dit gesprek, van de behandeling?’ Zo kwamen we samen tot een bijgesteld doel in de behandeling van pijn, het dragelijk maken van het lijden en het omgaan met de (geloofs)crisis tijdens dit laatste stuk van het leven. De beroepsmatige en persoonlijke band die ik met patiënten opbouwde ging soms zo ver dat de familie me een persoonlijke rouwkaart stuurde.”

Realistische hoop

Paul Lieverse is een praktisch gelovige man, wiens hart bij medische zending ligt en die met anderen in gesprek wil gaan over de belangrijke ‘waarom-vragen’ van het leven. Hij verdiept zich in christelijke aspecten van medische ethiek, zoals bij orgaandonatie, alternatieve geneeswijzen en waar de grenzen van medische behandeling liggen. “Ik ben van huis uit niet opgegroeid met het christelijk geloof. Tijdens mijn studie onderzocht ik alle dingen en zo ging ik ook de Bijbel lezen. Ik leerde Jezus kennen en werd christen. Ik heb iets met de gebrokenheid van het leven. Van jongeren die zichzelf kapot maken met overmatig alcoholgebruik of drugs, tot ouderen die de weg kwijt raken en waarbij het lichamelijk verval zichtbaar wordt. Je kunt pijn en lijden niet zomaar wegnemen. Ik heb in mijn dertig jaar als anesthesioloog/pijnbehandelaar geen wonderbaarlijke genezingen meegemaakt. Met onze middelen kunnen we wel verlichting van pijn en verzachting van andere moeiten geven. Misschien is dat teleurstellend, maar wel de realiteit.”
Paul is geen voorstander van euthanasie, maar herkent de dilemma’s rondom het levenseinde wel. “We zijn veel te lang bezig geweest met discussiëren over euthanasie. De laatste jaren is er gelukkig meer aandacht voor palliatieve zorg. In Amerika is men er verder mee om het toe te passen bij andere gezondheidsproblemen. Zo kan bij ernstig hart- of longfalen eerder geanticipeerd worden en stapsgewijs palliatieve zorg ingezet worden, waarbij realistische hoop wordt geboden. Vanuit de rust en geborgenheid die zo ontstaat, kun je mensen troost bieden en bijstaan, en desnoods sedatie geven. Dat is de weg die ik wil gaan.”
Het tv-uitzending ‘Andries’ werd zondag 10 februari, 00.15 uur, uitgezonden op NPO2 en alsnog te zien via Uitzending gemist.

Check Also

Cultuur en historie op Open Monumentendag

Lansingerland - Dit jaar zullen op Open Monumentendag naast de historische punten ook culturele instanties hun deuren openen voor het publiek. Cultureel en historisch Lansingerland binden hun krachten door één route te vormen; de Weg van Momenten.

Geef een reactie